Wzorzec umowy a umowa

Wzorzec umowy, czyli inaczej Ogólne Warunki Umów to wydawane głownie przez przedsiębiorców i przez nich ustalone gotowe klauzule umowne. Kodeks Cywilny nazywa je: wzorami umów, regulaminami. Stosowane są obecnie powszechnie, m.in. w działalności usługowej w stosunku do innych przedsiębiorców jak tez konsumentów. Jak ich regulacje mają wpływ na umowę?

Wzorzec ustalany jest jednostronnie przez jedną ze stron i może zawierać postanowienia, które powtarzają się w umowach przez nią zawieranych. Oznacza to, że we wzorcu nie mogą znaleźć się takie postanowienia, które strony ustalają indywidualnie, np. konkretne cechy przedmiotu umowy. Wzorzec umowy nie wymaga zgody drugiej strony i nie jest częścią umowy, a oświadczeniem woli, na podstawie, którego zawierana jest umowa. Wzorzec wiąże drugą stronę, gdy druga strona została o nim poinformowana i gdy został on doręczony stronie. Doręczenie nie jest konieczne, gdy posługiwanie się wzorcem w stosunkach danego rodzaju jest zwyczajowo przyjęte a druga strona mogła się o jej treści z łatwością dowiedzieć. Jednakże, jeśli drugą stroną umowy jest konsument to doręczenie nie jest konieczne tylko, w razie zawarcia umowy, która należy do grupy umów powszechnie zawieranych w drobnych sprawach życia codziennego. Jeśli wzorzec jest w postaci elektronicznej, to powinien on zostać udostępniony przed zawarciem umowy stronie tak, by mogła ona go przechowywać i odtwarzać w zwykłym toku czynności, np. przesłany na e-maila. Treść wzorca powinna być sformułowana w sposób jednoznaczny i zrozumiały. W razie konfliktu miedzy treścią umowy a treścią OWU strony związane są umową. Jednakże postanowienia OWU są nadal ważne, ale bezskuteczne. Bezskuteczność ta odnosi się jednak tylko do tej części OWU, w jakiej jest ona sprzeczna z umową. Ważną kwestią jest również sprawa zmiany OWU. Otóż, gdy strony są związane stosunkiem zobowiązaniowym trwającym w czasie, to w razie zmiany powinno się poinformować drugą stronę o tym fakcie. Nowy wzorzec zaczyna wiązać dopiero, gdy strona nie wypowie umowy w najbliższym terminie wypowiedzenia. Możliwa jest tez sytuacja, gdy obie strony są przedsiębiorcami i stosują wzorce o innej treści. Gdy dochodzi do zawarcia umowy między nimi, to łączą ich te postanowienia, które nie są ze sobą sprzeczne. Gdy oblat po otrzymaniu oferty niezwłocznie zawiadomi oferenta, że nie zamierza zawrzeć umowy na podstawie wzorca stosowanego przez oferenta, to do zawarcia umowy nie dojdzie.

Katarzyna Błaszak

Pytania i odpowiedzi zobacz więcej >>

Nasze porady są ubezpieczone