Piractwo komputerowe

Większość z nas nie wyobraża sobie życia bez komputera, "komputeryzacja" zawładnęła niemal każdym aspektem naszego życia. Jako zjawisko jest ona postrzegana pozytywnie, jednak niewielu z nas zdaje sobie sprawę, że często może być źródłem nawet nieświadomego konfliktu z prawem.

Co to jest piractwo komputerowe ?

Piractwo komputerowe to potoczne określenie przestępstw przeciwko mieniu. Polskie ustawodawstwo nie wypracowało definicji legalnej "piractwa komputerowego" z uwagi, że jest to stosunkowo nowe zjawisko. Literatura wypracowała wiele definicji tego zjawiska, a najbardziej trafna wydaję się być definicja B. Fischera, który twierdzi iż "piractwo komputerowe obejmuje kopiowanie, reprodukowanie, używanie i wytwarzanie bez zezwolenia produktu chronionego przez prawo autorskie". Zgodnie z tą definicją najczęstsze formy piractwa obejmują obrót nielegalnymi programami, ściąganie muzyki i filmów z Internetu bez zgody autora.

Formy piractwa komputerowego

Piractwo rozwijające się w zawrotnym tempie ( 80% ankietowanych osób wyraziło opinię, że wyrażają zgodę na piractwo) zdążyło wypracować szereg swoich odmian, z których wyróżnia się pięć podstawowych form piractwa:

a) kopiowanie oprogramowania lub innego przedmiotu praw autorskich bez zgody licencjodawcy w celu dalszego rozpowszechniania stanowi kradzież, a rozpowszechnianie tak uzyskanego oprogramowania stanowi formę paserstwa. Program może być kopiowany z nośnika na nośnik, np. przegrywany z płyt DVD, ściągany z Internetu bądź publikowany w Sieci w celu dalszego rozpowszechniania.

b) instalacja nielegalnego oprogramowania na twardym dysku - często sprzedawcy sprzętu komputerowego uatrakcyjniają swoją ofertę kusząc nas zainstalowanym na danym sprzęcie oprogramowaniem. Z tym typem piractwa spotkamy się w momencie, gdy zainstalowane oprogramowanie znajdzie się tam niezgodnie z prawem, a więc bez zgodny producenta.

c) fałszowanie programu komputerowego bądź nośnika praw autorskich - jest to obecnie najmniej popularna forma piractwa komputerowego. Jeszcze parę lat temu piractwo komputerowego polegało przede wszystkim na fałszowaniu materiałów multimedialnych oraz programów komputerowych i sprzedawanie ich na czarnym rynku. Ta forma jest już mocno przestarzała ponieważ obecnie z Internetu możemy ściągnąć praktycznie wszystko za darmo.

d) piractwo sieciowe - najogólniej mówiąc polega na udostępnianiu użytkownikowi stron www zawierających nielegalne programy komputerowe, muzykę lub filmy. Jest to najczęściej występująca forma piractwa, głównie za sprawą prężnie rozwijających się sieci p2p. Umożliwia ona pobieranie plików od innych użytkowników, a następnie udostępnianie ich innym użytkownikom. Stanowi samonapędzającą się maszynę sieciowego piractwa. Tygodniowo z tych serwisów ściągane jest około 5 mln utworów muzycznych.

e) wynajem oprogramowania - wypożyczanie przez uprawnionego użytkownika innym użytkownikom ostatecznym, którzy kopiują je na własne dyski.

Odpowiedzialność cywilna

W przypadku pobierania muzyki oraz filmów bez wymaganej zgody autora grozi odpowiedzialność cywilna. Posiadacz praw autorskich może domagać się potrójnej zapłaty za pobrany materiał, jeśli wina jest zawiniona bądź podwójnej, gdy czyn nie jest zawiniony, a także zwrotu sumy pozyskanej za wykorzystywanie nielegalnie nabytego materiału.

Odpowiedzialność karna

Uzyskiwanie cudzego programu komputerowego, bez zgody osoby uprawnionej stanowi kradzież. Zgodnie z art. 278 § 2 "kto bez zgody osoby uprawnionej uzyskuje cudzy program komputerowy w celu osiągnięcia korzyści majątkowej podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat". Przepis wskazuje, że uzyskanie programu komputerowego nie musi się wiązać z fizycznym zaborem nośnika, może polegać na sporządzeniu kopii tego programu i wykorzystywanie przez inną osobę.

Marcin Śledzikowski

Pytania i odpowiedzi zobacz więcej >>

Nasze porady są ubezpieczone